Drie vogels

Lutulistraat, Hoofddorp | Toon op de kaart »

Door: Truus Menger

Het bronzen beeld 3 Vogels van Truus Menger-Oversteegen (1923) toont drie vogels op een sokkel terwijl deze zich proberen te ontworstelen aan de natte klei waarin ze vast zitten. Twee vogels wringen zich naar boven, een derde lijkt net los te zijn gekomen en de vlucht zijwaarts te nemen. Onweerstaanbaar komt de Zeeuwse wapenspreuk 'Ik worstel en kom boven' in herinnering. Maar het gaat hier om de kleigrond van de Haarlemmermeerse polder; de beeldhouwster is afkomstig uit het Westfriese Venhuizen en heeft een sterke historische band met Haarlem. Het was in deze stad waar zij tijdens de Tweede Wereldoorlog lid was van de groep Raad van Verzet en deelnam aan de ondergrondse strijd tegen de Duitse bezetting. Mengers naam zal altijd verbonden blijven met de verzetsdaden die zij merendeels ondernam samen met haar vriendin Hannie Schaft, het 'meisje met het rode haar', die in 1945 werd gexeëcuteerd door de Duitsers.

Na de oorlog werd Truus Menger beeldhouwster en kreeg door haar verzetsverleden verschillende opdrachten voor oorlogsmonumenten. Weliswaar valt 3 Vogels niet in deze categorie, maar dat het een opdracht betreft voor de woonwijk Pax (Vrede) is veelbetekenend. Samen met haar zuster Freddie Oversteegen en Hannie Schaft vormde Truus Menger in het verzet een onafscheidelijk driemanschap. Wellicht dat de drie vogels deze jonge vrouwen symboliseren in hun strijd tegen onderdrukkende krachten.

In 1982 werd in het Haarlemse Kenaupark een bescheiden bronzen monument van de hand van Menger, ter nagedachtenis aan Hannie Schaft, onthuld door Prinses Juliana. Het toont een vrouwenfiguur die de muren rond zich wegduwt en de vrijheid tegemoet treedt. Ook daar, net als in de 3 Vogels, worden beknellende banden ontvlucht. In Mengers beelden is duidelijk het eigen handschrift te zien. Ze werkt gewoonlijk in brons, dat vanaf een kleimodel wordt gegoten. In het beeld zie je nog heel letterlijk dat zij met haar handen het klei heeft geboetseerd. Truus Menger is altijd activiste gebleven voor zaken als mensenrechten en het milieu, ook in haar latere leven. Ze zegt dan ook: 'Er zullen altijd idealisten zijn om de menselijkheid te beschermen.

Drie vogels
Jaar plaatsing
1980
Materiaal
Brons op kalkzandsteen sokkel

Toon deze locatie op de kaart »

De CultuurAtlas is een initiatief van de
gemeente Haarlemmermeer

gemeente Haarlemmermeer